Mijn waarde(n)
Dertien jaar geleden startte ik mijn bedrijf KoningBoer met de intentie om agrarische ondernemers zelf meer de touwtjes in handen te laten nemen. Individuele bedrijfsbegeleiding was voor mij niet voldoende; ik wilde meer impact maken. Dankzij diverse zuivelorganisaties, belangenbehartigers en provincies mocht ik de afgelopen 13 jaar omstandigheden creëren waarin agrarische ondernemers ontwikkelkansen konden grijpen om duurzamer te ondernemen. Op 2 juli 2025 deel ik 4 KoningBoer Awards uit aan Brabantse melkveehouders die ook daadwerkelijk die duurzame stappen gezet hebben.
De trofee van de award zijn twee mensen die elkaar een ‘high five’ geven. Ze sluiten een deal: een onbewuste deal die ik met andere agrarische ondernemers heb gemaakt. De KoningBoer Award staat voor mijn persoonlijke waarden rechtvaardigheid, verantwoordelijkheid en vrijheid. Rechtvaardigheid is voor mij dat ik niet alleen betaald wordt voor de diensten die ik lever, maar ook ruimschoots weer meerwaarde teruggeef daarvoor. Dat kan door het ontwikkelen van (nog betere) duurzaamheidsprogramma’s of topmelkstromen, mooie beloningsregelingen of een ‘geborgde aanpak’ voor overheden, maar ook door altijd een goede vergoeding te bieden aan agrarische ondernemers die meedenken in klankbordgroepen of andere commissies. Met de KoningBoer Award heb ik letterlijk financieel een flink deel van mijn opdracht ’teruggegeven’ aan de melkveehouders in het programma ‘Brabantse Biodiversiteitsmonitor Melkveehouderij’. Zonder melkveehouders met lef die echte duurzaamheidsstappen nemen, heeft dit programma geen zin. Deze stap heeft andere partijen geïnspireerd om ook meer in te zetten op het belonen van melkveehouders in Brabant. Ik roep daarom andere partijen die met agrarische ondernemers werken op om rechtvaardig om te gaan met het geld dat ze in de sector verdienen. Door naast de agrarische ondernemer te staan en samen risico’s te nemen, komen we verder.
Dit raakt aan mijn waarde ‘verantwoordelijkheid’. Het is een spannende tijd voor de gehele agrarische sector: hoeveel maatschappelijke ruimte krijgen we de komende jaren? Worden we nog gewaardeerd of alleen negatief geframed? Heeft het nog zin om duurzaamheidsstappen te nemen, als deze niet gezien of gewaardeerd worden? Het antwoord ligt voor mij in het nemen van je eigen verantwoordelijkheid. Als agrarische ondernemer is het van belang om je verantwoordelijkheid te nemen over de koers van het bedrijf. Maar als organisaties in en om het agrarische bedrijf heen is het nog veel belangrijker om je verantwoordelijkheid te nemen en agrarische ondernemers te faciliteren om zich aan te passen aan de veranderingen in de maatschappij. Leiders van organisaties in en om de agrarische sector kunnen enorme impact maken, zelfs gesteund door CSRD-wetgeving, om te zien op welke factoren ze invloed hebben en daar verantwoordelijkheid voor te nemen.
Vrijheid
Met oorlogen zo dichtbij, wordt de waarde van vrijheid steeds duidelijker. Letterlijke vrijheid van onderdrukking en oorlogen, maar ook vrijheid in jezelf. Wij leggen onszelf steeds meer beperkingen op, terwijl we juist met vrijheid meer kunnen realiseren. Neem als voorbeeld de stikstofaanpak: van alle kanten wordt naar de Minister en de Ministeriële Commissie gekeken om oplossingen aan te dragen. Terwijl die oplossingen bij onszelf liggen: het verlagen van stikstofverliezen. Dus kunnen we nu wachten op generieke maatregelen of normen, of we kunnen samen aan de slag om de stikstofverliezen vanuit de agrarische sector, maar ook vanuit mens, industrie en zelfs natuur, te verlagen. Dit stukje vrijheid moeten we koesteren. Met de KoningBoer Award sta ik daarom voor de vrijheid die de Brabantse melkveehouders hebben genomen om alvast met de maatschappelijke opgaven aan de slag te gaan. Laten we die vrijheid koesteren en waarderen. High five!